БОЛОТ ПЛИТАСЫНДАГЫ ШИРЕТҮҮДѲН КАЛГАН КАЛДЫКТУУ ЧЫҢАЛУУНУ ИЗИЛДѲѲ
##semicolon##
калдыктуу чыңалуу, ширетүү, ультраүн методу, жүктөн бошотуу методу, болот плитасы, серпилгичтик деформациясыАннотация
Бул макалада болот плитасындагы ширетүүдөн калган калдыктуу чыңалууну изилдөө үчүн ультраүн методунун натыйжалуулугу каралат. Автор Е.О. Патон атындагы Электр ширетүү институтунун маалыматтарына таянып, салттуу «жүктөн бошотуу» (тензометрдик) методу менен ультраүн методунун жыйынтыктарын салыштырат. Эксперименталдык изилдөөлөрдүн негизинде ширетилген тилкенин жанында жогорку созулуу чыңалуусу, ал эми тилкеден алыстаган сайын кысылуу чыңалуусу пайда болору аныкталган. Изилдөө ультраүн методу материалдын бүтүндүгүн бузбай, калдыктуу чыңалууну так аныктоого мүмкүндүк берерин жана тензометрдик методдо чыңалуунун толук релаксацияланбай калышы мүмкүн экенин далилдейт.
##submission.citations##
1. Гузь А.Н., Махорт Ф.Г., Гуша И.О. Введение в акустоупругость. Киев. «Наукова думка». 1977.-с.149.
2. Гуша О.Н. Ультразвуковой метод определения остаточных напряжений. Состояния и перспективы //Экспер. методы исследований деформаций и напряжений. Киев, 1983, -с. 77-81.
3. Финк К., Рорбах Х. Измерение напряжений и деформаций. М., Машгиз, 1961., 536 с.
4. Тажибаев К.Т. Закон изменения скорости прохождения поляризованной поперечной ультразвуковой волны от напряжения в твердых материалах и его применение // Вестник КРСУ, 2011 г., том 11, №11, Бишкек. –с. 151-156.
