АБАНЫН ТЕМПЕРАТУРАСЫНЫН ӨЗГӨРҮҮСҮНҮН ЖАРАТЫЛЫШ ТОПУРАКТАРЫНЫН ФИЗИКАЛЫК ЖАНА МЕХАНИКАЛЫК КАПИТАЛДАРЫНА ТААСИРИН БААЛОО
##semicolon##
активдүү зона, температуранын өзгөрүшү, топурактын нымдуулугу, тыгыздыгы, жылышуу күчү, жер көчкүнүн жантайыңкылыгы, тоңуу жана эрүү, физикалык жана механикалык касиеттериАннотация
Бул макалада жер көчкү капталдарынын бетке жакын катмарындагы (активдүү зонасындагы) топурактын физикалык жана механикалык касиеттерине сезондук температуранын өзгөрүшүнүн таасирин изилдеген жер-жерлерде жана лабораториялык изилдөөлөрдүн жыйынтыктары келтирилген. Мисал катары тоо этектериндеги зонадагы түштүк каптал (деңиз деңгээлинен 915 м бийиктикте) колдонулуп, топурактын температурасынын, нымдуулугунун, тыгыздыгынын жана бекемдик мүнөздөмөлөрүнүн (ички сүрүлүү бурчу жана когезия) жылдык цикл боюнча динамикасы талданат. Циклдик тоңуу-эритүү жана ысытуу-кургатуу процесстери топурактын түзүлүшүндө олуттуу өзгөрүүлөргө алып келип, анын туруктуулугун төмөндөтүп, локалдашкан деформацияларды пайда кылары аныкталган.
##submission.citations##
1. Ю.М. Львович, Ю.Л. Мотылев Укрепление откосов земляного полотна автомобильных дорог. Москва. Изд. «Транспорт» 1979
2. Г.А. Кадыралиева Влияние физических свойств грунтов на сопротивление сдвигу «Инновационное развитие и востребованность науки в современном казахстане» IV Международная научная конференция. Алмата, 2010г (стр. 42-47)
3. О.В. Никольская, Г.А. Кадыралиева Оценка влияния сезонных колебаний температуры на прочностные свойства грунтов и местную устойчивость откосов горных дорог «Современные проблемы механики сплошных сред» вып. 16, Бишкек 2012 г (стр. 238-245).
4. М.Н. Гольдштейн Деформации земляного полотна и оснований сооружений при промерзании и оттаивании. Государственное транспортное железнодорожное издательство. Москва 1948.