ТОПУРАКТЫН ТУЗДАНУУСУНА ЖАНА ДЕГРАДАЦИЯСЫНА ТААСИР КЫЛУУЧУ НЕГИЗГИ ФАКТОРЛОР ЖАНА АЛАРДЫ ЖОК КЫЛУУНУН ТАЛДООСУ
##semicolon##
мелиорация, топурактын шорлонушу, деградация, жер астындагы суулар, буулануу, дренаж, сугаруу, математикалык моделдөө, туздун өткөрүлүшүАннотация
Бул макалада интенсивдүү сугат дыйканчылыгынын шартында топурактын шорлонушун жана деградациясын аныктоочу татаал факторлор каралат. Автор туздун топтолушунун табигый, климаттык жана антропогендик себептерин, мисалы, интенсивдүү буулануу, аймактын геоморфологиялык өзгөчөлүктөрү, жер астындагы суулардын тереңдиги жана минералдашуусу, ошондой эле өсүмдүктөрдүн каптоосунун жана сугат суунун сапатынын таасири сыяктуу факторлорун системалаштырат. Сугат каналдарындагы сиңип кетүүнүн жоголушу көйгөйүнө жана туздун миграциясын баалоо үчүн сандык ыкмаларга өтүү зарылдыгына өзгөчө көңүл бурулат. Илимий жана теориялык изилдөөлөр үчүн артыкчылыктуу багыттар сунушталат, анын ичинде жерди калыбына келтирүүнүн натыйжалуу божомолдорун иштеп чыгуу үчүн физикалык-химиялык гидродинамикага негизделген туздун алмашуу процесстерин математикалык моделдөө.
##submission.citations##
1.Аверьянов С.Ф. Некоторые вопросы предупреждения засоления орошаемых земель и меры борьбы с ним в Европейской части СССР. – В сб. Орошаемое земледелие в Европейской части СССР, 1965.
2.Веригин Н.Н. О кинетике растворения солей при фильтрации воды в грунтах. В сб.: Растворение и выщелачивание горных пород. М., 1957.
3. Веригин Н.Н., Шержуков Б.С., Шапинская Г.П. К расчету промывания засоленных почв. – Труды координационных совещаний по гидротехнике, вып. 35, 1967.
4. Ботолаева Г.К., Туганбаев У.М. Засоление почв и борьба с этим пагубным явлением.// СПМСС, выпуск 15, Бишкек, 2013. с.129-136.