ТРАНСТРОПИКАЛЫК МАССИВДЕГИ ЖЕР АСТЫНДАГЫ КУРУЛУШТУН КОНТУРУНА ЖАКЫН МАССИВДЕРДИН МАЙДАЛОО ПРОЦЕССИН АНЫКТОО

Авторлор

  • А.У. Султанбекова Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясынын Геомеханика жана жер казынасын өздөштүрүү институту ##default.groups.name.author##
  • Р.Б. Баймахан Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясынын Геомеханика жана жер казынасын өздөштүрүү институту ##default.groups.name.author##
  • М.М. Муздакбаев К. Жубанов атындагы Актөбө аймактык университети ##default.groups.name.author##
  • А.А. Сейнасинова Жарандык авиация академиясы ##default.groups.name.author##

##semicolon##

транстропикалык массив, жер астындагы түзүлүш, жаракалардын пайда болушу, чектүү элементтер ыкмасы, Мор тегерекчелери, морттук жарака, ийкемдүү деформация

Аннотация

Бул макалада тирөөчсүз жана тирөөчтүү жер астындагы казылмалардын жанындагы тоо тектеринин массивдериндеги бузулуунун үлгүлөрү жана физикалык түрү (морт же ийилчээк) каралат. Авторлор Мордун тегерекчелерин колдонуп, тоо тектеринин касиеттеринин анизотропиясын эске алуу менен транстропикалык чөйрө үчүн жалпыланган Мор-Кулон бекемдик шартын түзүшөт. Чектүү элементтер ыкмасын колдонуу менен геостатикалык жана тектоникалык чыңалуу талааларынын таасири астында көмүр катмарынын изотропиялык тегиздигине параллель, перпендикулярдуу жана 45 градус бурчта өнүгүп жаткан жаракалардын пайда болуу зоналарынын геометриялык параметрлери моделденет.

##submission.citations##

1. Ржевский В.В., Новик Г.Я. Основы физики горных пород. – М.: Недра, 1978. – 390 с.

2. Бате К., Вильсон Е. Численные методы анализа и метод конечных элементов. – М.: Стройиздат, 1982. – 447 с.

3. Баймахан Р.Б. Расчет сейсмонапряженного состояния подземных сооружений в неоднородной толще методом конечных элементов / Под ред. Ш.М.Айталиева. – Алматы: Даур, 2002. – 232 с.

##submission.downloads##

Жарыяланды

2026-08-26