ГЕОСТАТИКАЛЫК ЖАНА ТЕКТОНИКАЛЫК КҮЧТӨРДҮ ЭСКЕ АЛУУ МЕНЕН, АР ТҮРДҮҮ ТРАНСТРОПИЯЛЫК МАССИВДЕГИ ТУННЕЛЬ КОНТУРУНУН ДЕФОРМАЦИЯ ЧЫҢАЛУУСУН АНЫКТОО ҮЧҮН ЧЕКТҮҮ ЭЛЕМЕНТТЕРДИ ЭСЕПТӨӨ СХЕМАСЫН ИШТЕП ЧЫГУУ
##semicolon##
транстропикалык массив, туннелдин контуру, чектүү элементтер ыкмасы, геостатикалык басым, тектоникалык чыңалуулар, изопараметрдик элемент, ашыкча релаксация.Аннотация
Бул макалада транстропикалык түзүлүшү бар гетерогендүү жантайыңкы катмарлуу массивде курулган туннель контурунун чыңалуу-деформация абалын моделдөө үчүн чектүү элемент ыкмасы сунушталат. Авторлор Динниктин гипотезасына жана эмпирикалык Хаст байланышына ылайык тереңдик менен өзгөрүп турган горизонталдык тектоникалык күчтөргө негизделген геостатикалык жүктөмдөрдү биргелешип эсепке алуу алгоритмин иштеп чыгышкан. Төрт бурчтуу сегиз түйүндүү изопараметрдик элементтерди колдонуу менен жер астындагы түзүлүштүн эсептөө модели иштелип чыккан жана теңдемелер системасын натыйжалуу чечүү үчүн ырааттуу ашыкча релаксация ыкмасын колдонуу негизделген.
##submission.citations##
1. Бате К., Вильсон Е. Численные методы анализа и метод конечных элементов. - М.: Стройиздат, 1982. - С. 447.
2. Hast N. The state of stresses in the upper of the Farthes crust // Tectonophisics. 1969. - V.8. - № 3.
3. Турчанинов И.А., Марков Г.А. и др. Тектонические напряжения в земной коре и устойчивость горных выработок. - Л., 1978. - 256 с.
4. Справочник (КАДАСТР) физических свойств горных пород. - М.: Недра, 1975. - 279 с.
5. Кропоткин П.Н. Тектоническое напряжение в земной коре // Геотектоника. - 1996. - № 2. - С. 3-15.
6. Ержанов Ж.С., Айталиев Ш.М., Масанов Ж.К. Устойчивость горизонтальных выработок в наклонно-слоистом массиве. - Алма-Ата, 1971. - 160 с.
